Sinds de invoering van het energielabel voor gebouwen is er veel veranderd binnen de utiliteitsbouwsector. Niet alleen zijn de eisen strenger geworden, ook het toezicht op naleving is verscherpt. Ondernemers, vastgoedeigenaren en huurders van kantoren, winkels of andere niet-woningen krijgen dan ook steeds vaker te maken met regels waar ze mogelijk niet volledig van op de hoogte zijn. In deze blog leggen we uit wat de actuele regelgeving is, wie waarvoor verantwoordelijk is en wat de gevolgen zijn van het ontbreken van een geldig energielabel.
Wat is een energielabel voor utiliteitsbouw?
Een energielabel geeft aan hoe energiezuinig een gebouw is. Het label loopt van A (zeer zuinig) tot en met G (zeer onzuinig) en is verplicht voor bijna alle utiliteitsgebouwen zoals kantoren, scholen, ziekenhuizen, winkels, horecapanden en sportaccommodaties. Het energielabel moet worden opgesteld door een erkend energieadviseur en is tien jaar geldig.
Voor kantoren geldt bovendien een aanvullende verplichting: sinds 1 januari 2023 moeten kantoren met een oppervlakte van meer dan 100 m² minimaal energielabel C hebben om nog als kantoor gebruikt te mogen worden.
Voor wie geldt de labelverplichting?
De labelverplichting geldt voor gebouweigenaren die hun pand verkopen, verhuren of in gebruik nemen. Dit betekent dat als je een utiliteitsgebouw op de markt brengt of in gebruik geeft aan een huurder, je verplicht bent een geldig energielabel beschikbaar te stellen.
Voor kantoren is dit nóg specifieker. Heeft het kantoor geen energielabel C of beter? Dan mag het officieel niet meer als kantoor worden gebruikt. Uitzonderingen gelden bijvoorbeeld voor monumenten of gebouwen die binnen twee jaar worden gesloopt, getransformeerd of onteigend.
Sancties bij ontbreken van een geldig label
De handhaving op energielabels is de afgelopen jaren flink aangescherpt. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) kan boetes opleggen bij het ontbreken van een geldig label op het moment van overdracht, verhuur of ingebruikname. Bij kantoren zonder label C (of beter) kan het gebruik als kantoor zelfs verboden worden. Dit geldt ook als er bijvoorbeeld wel plannen liggen om het pand te verduurzamen, maar het label nog niet is aangepast.
De boetebedragen variëren en zijn afhankelijk van het type overtreding. In sommige gevallen kunnen deze oplopen tot duizenden euro’s. De risico’s zijn dus aanzienlijk voor vastgoedeigenaren die hun energielabels niet op orde hebben.
Hoe kom je aan een geldig energielabel?
Een energielabel voor je utiliteitsgebouw aanvragen begint met het inschakelen van een gecertificeerde energieadviseur. Deze voert een inspectie uit, analyseert de aanwezige installaties, isolatie, glas, verlichting en andere energiegerelateerde aspecten en registreert het label vervolgens in de landelijke database.
Voor een energielabel voor je kantoorpand kun je terecht bij gespecialiseerde aanbieders zoals Bedrijfsenergielabels. Zij begeleiden het hele proces, van opname tot registratie, en zorgen dat het label voldoet aan de actuele eisen van de RVO.
Wat zijn veelvoorkomende knelpunten?
Ondanks de duidelijkheid van de regelgeving zijn er in de praktijk veel obstakels. Denk aan onduidelijkheid over verantwoordelijkheden (bijvoorbeeld tussen eigenaar en huurder), achterstallig onderhoud dat een slecht label oplevert, of verouderde installaties die niet zonder hoge kosten vervangen kunnen worden.
Een ander knelpunt is het beperkte aantal beschikbare adviseurs in bepaalde regio’s. Dit kan leiden tot vertraging, zeker wanneer de deadline nadert voor bijvoorbeeld het verkopen of verhuren van een pand.
